Şuhut İlçesi'nin İsminin Kökeni

Havalar ısınınca yazacak konu bulmak da zorlaşıyor ya. İki gündür bir şey yazılmamış bloga. Karazâde de olmasa hâlimiz harap.

Her neyse bugün Afyonlu bir arkadaşın yurdundayım. Bu yazıyı da ondan yazıyorum. Ne yazayım diye ona danıştım o da "Bizim orayı yaz" dedi. Kendisi Afyonkarahisar'ın Şuhut İlçesi'nden.

Keşkeğiyle meşhur Şuhut, M.Ö. 3500'lere kadar uzanan tarihi içinde Roma döneminde bir başkent ve medeniyet merkezi olmuştur. Bugünkü Şuhut, Truva Savaşları sonunda Trakyalı, Makedonyalı ve Ahiyalı birlikleriyle bölgeye gelen Akomas tarafından "Synnada" adıyla M.Ö. 1180'de kurulmuştur. Daha sonraki yıllarda ise Synnada, önce Lidya, daha sonra da Pers hâkimiyeti altına girmiştir. Perslere sığınan Atinalı ünlü komutan Alkibiyedes M.Ö. 404 yılında bugünkü Balçıkhisar Kasabası sınırları içerisinde yer alan "Melisse" çiftliğinde ölmüştür. Daha sonraki yıllarda Romalılar ve Bizanslıların egemenliğine girmiştir. Bizans döneminde "Cfut" olan adı değişikliğe uğrayarak önce "Çıfut" olmuş sonra ilçe Türk hâkimiyetine girdiğinde (1219) İslâm askerleri içinde bulunan Şeyh Şuhudi Ömer Efendi'ye izafeten "Şuhut" adını almıştır. Türk hâkimiyetindeki Şuhut, 1150 yıllarında Orta Asya'nın güneyinden göç eden Akan Boyu Türklerince kurulmuştur.

Yukarıdaki bilgileri Şuhut'la ilgili bir siteden aldım. Ancak tek görüş bu değil. Bir başka rivâyete göre "Şuhut" ismi, "Şuhut"un Çanakkale ve Kurtuluş Savaşı'nda çok sayıda şehit vermesinden dolayı "şehit" kelimesinin çoğulu şeklinde kullanılmış. Dediğim gibi bu bir rivâyet. Aslında "şehit" kelimesinin çoğulu "şüheda".

Bana göre "Şuhut" ismi ilk rivayetin sonlarında bahsedilenin tam tersi şeklinde. Yâni Şeyh Şuhudî Ömer Efendi'nin ismi Şuhut'tan gelmiştir. Çünkü "Şuhudî" demek "Şuhutlu" demek. Demem o ki "Şuhut" ismi bence Bizans döneminde kullanılan "Çıfut"un değiştirilmiş hâlidir.